nasze media Najnowszy numer MGN 12/2017

Jerzy Jarosz

|

MGN 01/2010

dodane 16.12.2009 08:46

Piękna planeta Ziemia

Ziemia to jedynie pyłek na skraju jednej z miliardów galaktyk

Żywioł ziemi zawsze był umiejscawiany najniżej. Ziemia była centrum, opoką dla wody. Nad nią rozpościerała się sfera powietrza, a jeszcze wyżej znajdował się ogień. Sfera niebieska otaczająca wszystko zbudowana była z doskonałego żywiołu, nienależącego już do żywiołów ziemskich. Ziemia jest piękną planetą. Urody dodaje jej błękitna woda i spowijające ją często warstwy białych chmur. Dzisiaj wiemy już, że Ziemia – dla nas najważniejsza – nie stanowi centrum wszechświata. Jest jedynie pyłkiem gdzieś na skraju jednej z miliardów galaktyk. Od starożytności wiadomo, że jest kulą i znana jest jej średnica, a patrząc na morski horyzont, łatwo dostrzec jej krzywiznę. Teraz można ją też oglądać z kosmosu.

CIENKA SKORUPA
Mieszkamy na Ziemi, ale wciąż niewiele o niej wiemy. Kojarzy nam się ze skorupą ziemską, zbudowaną głównie z tlenu, krzemu i aluminium (80 proc. składu skorupy ziemskiej). Skorupa ziemska – pozornie solidna – jest jedynie cienką, kruchą warstewką na powierzchni płaszcza ziemskiego, który wcale nie jest sztywny i stały. Grubość skorupy ziemskiej pod oceanami nie osiąga nawet 10 km, a pod kontynentami wynosi średnio mniej niż 40 km. Co więcej, skorupa ziemska wcale nie jest tworem statycznym. Istnieją na niej obszary aktywnych wulkanów, a płyty kontynentalne wciąż przemieszczają się. Wybuch wulkanu może być prawdziwą katastrofą nie tylko dla okolicznych mieszkańców, ale nawet dla całej ludzkości. Wybuch superwulkanu Toba na Sumatrze przed 74 tysiącami lat o mało nie zakończył historii homo sapiens. Setki kilometrów sześciennych pyłów wyrzucone wówczas do atmosfery na długo izolowało Ziemię od życiodajnej energii Słońca i spowodowało gwałtowne ochłodzenie trwające tysiące lat. Taki drzemiący superwulkan ukryty jest także pod amerykańskim Parkiem Narodowym Yellowstone, a jego wybuchu nie potrafimy przewidzieć.

WRÓG Z KOSMOSU
Ziemia nie jest wcale takim bezpiecznym domem, jak nam się wydaje. Wszystkie tworzące ją żywioły mogą przynieść zagrożenie, ale potrafią nas także ochraniać. Tysiące meteorów przybywających z kosmosu wpadając w atmosferę rozgrzewa się i spala w niej, zanim uderzy w powierzchnię Ziemi. Naprawdę groźne mogą być tylko te największe, przed którymi warstwa powietrza nie potrafi  nas ochronić. Kolizja z naprawdę dużym obiektem (kometą czy planetoidem), którego rozmiar liczy się w kilometrach, może okazać się końcem naszego okresu panowania na Ziemi. Do bardzo poważnej kolizji doszło nieco ponad sto lat temu, kiedy to meteoryt tunguski (jeśli to był meteoryt) uderzył w syberyjską tajgę. Mieliśmy wówczas okazję obserwować katastrofalne skutki takiego zderzenia. Na szczęście nie uderzył on w gęsto zamieszkałą Europę. Trudno sobie wyobrazić, jakie zniszczenia mogłyby wówczas nastąpić.

PĘKNIĘTY OBRAZ
Być może podobna katastrofa stała się kiedyś przyczyną końca panowania dinozaurów i wtedy właśnie otworzyła się szansa dla nas. Po zagładzie dinozaurów wyszliśmy z ich cienia i szybko zdominowaliśmy inne gatunki. Stworzyliśmy zręby potężnej cywilizacji, wyposażyliśmy jaskinie w centralne ogrzewanie, klimatyzację, lodówki pełne jedzenia, telewizję, telefony i internet. Zdobyliśmy głębiny i przestworza, sięgamy nawet w kosmos. Z tej perspektywy świat wydaje się nam przyjazny i bezpieczny, ale... to tylko pozory. Ten obraz ma sporo rys i pęknięć, a nasza obecność na Ziemi wciąż jest swego rodzaju loterią. Obserwujemy więc planetoidy i szukamy tych, których orbity mogą przeciąć się w przyszłości z orbitą Ziemi. Na razie nie mamy jeszcze skutecznej metody uniknięcia zderzenia, ale mamy nadzieję, że będziemy ją mieli, zanim okaże się potrzebna. Nie możemy zapominać o potędze żadnego z żywiołów, ani o tym, że wciąż nie jesteśmy w stanie się im przeciwstawiać. Ale pamiętajmy też, że z tych żywiołów wyrasta życie, które jest najpiękniejszym dzieckiem Matki Ziemi i prawdziwym cudem

« 1 »
oceń artykuł

Reklama

Najaktywniejsi użytkownicy

  • 1
    wojas004
    ostatnia aktywność: 11.12.2017
    łączna liczba komentarzy: 46
  • 2
    wierzchowskijan49
    ostatnia aktywność: 04.12.2017
    łączna liczba komentarzy: 8
  • 3
    kajrix
    ostatnia aktywność: 04.12.2017
    łączna liczba komentarzy: 1
  • 4
    Mosiosława
    ostatnia aktywność: 26.10.2017
    łączna liczba komentarzy: 10
  • 5
    aracus35
    ostatnia aktywność: 30.11.2017
    łączna liczba komentarzy: 4